ناحيه سوم از جزء دوم را بيان مىكنيم و آن كشور مصر است . ناحيهء سوم : مصر « 1 » 77 - [ پ r 16 ] امّا ناحيه سوم از جزء دوم همانا ناحيهء وسيعى است كه در آن شهر مصر « 2 » نيز قرار دارد ، و خداوند تبارك و تعالى جز مكه و مصر نام هيچ شهر و سرزمينى را ياد نكرده است . و در قرآن مىفرمايد : « به مصر درآييد كه آن‌چه را خواسته‌ايد در آن مىيابيد » « 3 » و نيز در جاى ديگر فرموده : « به مصر برويد كه ان شاء اللّه در امان خواهيد بود » « 4 » خداوند مصر و مكه را بيان كرده است . اين شهر ( مصر ) قدمت زيادى دارد ولى معلوم نيست چه كسى آن را بنا كرده است . بسيارى از ستمگران و فرعون‌ها و عمالقه كه از نژاد قبط و روم و غيره بودند ، در آن‌جا زندگى كرده‌اند . اين سرزمين قفط ( مصر ) به چهار شكل ديده مىشود ؛ يا سفيد نقره‌اى است و آن هنگام طغيان آب رود نيل است . يا به شكل سرخ مشك‌گونه است و آن هنگام اوج طغيان رود نيل است ، يا به رنگ سبز زمرّدى است و آن به هنگام نهايت رشد گياهان و به بار نشستن و شكوفه كردن گل و گياهان آن است ، يا به شكل زرد طلايى است و آن هنگام درو كردن كشت و زرع است . در سرزمين مصر از شگفتىها و بناها و اسرار آن‌ها و گنج‌ها به قدرى هست كه قابل شمارش نيست ، ما به جهت شهرت آن به اختصار بيان كرديم و

--> ( 1 ) . مصر در اين‌جا منظور سرزمين مصر است . ( 2 ) . Misr Caire cf Egypte ; cf . E . I . , III , 590 , Par A . J . Wensinck . در اين‌جا منظور شهر قاهره است كه به مصر هم معروف است . ( 3 ) . بقره / 61 . ( 4 ) . يوسف / 99 .